Sonbahar geldiğinde pazar tezgâhları renk değiştirir: balkabağı, ayva, nar, kestane, pırasa, lahana… Mevsiminde beslenmek kulağa romantik bir fikir gibi gelebilir ama çok pratik faydaları var. Mevsim ürünleri daha lezzetli, daha ekonomik ve çoğu zaman besin değeri açısından daha zengin. Üstelik tabağınızı çeşitlendirmenin en kolay yolu.
Mevsiminde beslenmenin faydaları
Daha fazla besin değeri. Doğal olgunlaşma süresini tamamlayan ve uzun süre depolanmayan ürünler, vitamin içeriğini daha iyi korur.
Daha uygun fiyat. Bol bulunan ürün daha ucuzdur. Mevsiminde alışveriş, sağlıklı beslenmenin pahalı olduğu algısını da kırar.
Doğal çeşitlilik. Her mevsim farklı ürünler sunduğu için yıl boyunca tabağınız kendiliğinden çeşitlenir; bu da farklı vitamin ve minerallere ulaşmak demektir.
Daha fazla lezzet. Mevsiminde tüketilen sebze daha az yağ, tuz ve sosla bile lezzetli olur.
Sonbaharın öne çıkan sebzeleri
Balkabağı: Beta-karoten açısından zengindir; vücut bunu A vitaminine dönüştürür. Fırında, çorbada ya da zeytinyağlı olarak tüketilebilir. Çekirdekleri de magnezyum ve çinko kaynağıdır.
Pırasa: Lif ve prebiyotik bileşikler içerir; bağırsak florası için değerlidir. Zeytinyağlı pırasa klasik ve hafif bir seçenektir.
Lahana ve karnabahar: Turpgiller ailesinden, C vitamini ve lif bakımından zengin. Kapuska, fırın karnabahar ya da salata olarak tüketilebilir.
Ispanak: Folat ve K vitamini kaynağı. Yumurtalı ıspanak ya da yoğurtlu ıspanak kavurma pratik seçeneklerdir.
Mantar: Düşük kalorili, doyurucu ve B vitaminleri içerir.
Sonbaharın öne çıkan meyveleri
Nar: Polifenoller açısından zengin. Salataya, yoğurda ya da tek başına eklenebilir.
Ayva: Lif bakımından zengin, özellikle pektin içerir. Fırında tarçınla pişirilmiş ayva, şekersiz bir tatlı alternatifidir.
Elma ve armut: Lifli, doyurucu ve taşıması kolay. Kabuğuyla yemek lif alımını artırır.
Mandalina ve portakal: Sonbaharın sonuna doğru çıkar; C vitamini kaynağıdır.
Kestane ve taze ceviz: Kestane görece düşük yağlı ve lifli bir karbonhidrat kaynağıdır. Taze ceviz ise omega-3’ün bitkisel formu olan ALA içerir. İkisinde de porsiyona dikkat etmek gerekir.
Sonbahar tabağı önerileri
Kahvaltı: Yoğurt, tarçınlı fırın elma, 3-4 ceviz içi ve bir dilim tam tahıllı ekmek.
Öğle: Balkabağı çorbası, ızgara tavuk ve nar taneli yeşil salata.
Akşam: Zeytinyağlı pırasa, bir porsiyon bulgur pilavı ve yoğurt.
Ara öğün: Bir armut ve birkaç badem, ya da közlenmiş birkaç kestane.
Tatlı alternatifi: Tarçınlı ve cevizli fırın ayva.
Pratik ipuçları
Haftalık pazar listesi yapın. Pazara plansız gitmek genellikle ya eksik ya da fazla alışverişle sonuçlanır.
Toplu pişirin. Balkabağını ya da karnabaharı bir seferde fırınlayıp buzdolabında saklamak, hafta içi öğünleri çok hızlandırır.
Dondurun. Balkabağı püresi, haşlanmış kestane ve nar taneleri dondurulabilir; mevsim bittikten sonra da kullanılabilir.
Kabuklarına dikkat edin. Elma, armut ve ayvayı iyice yıkayıp kabuğuyla tüketmek lif alımını artırır.
Sık sorulan sorular
Kestane kilo aldırır mı?
Kestane diğer kuruyemişlere göre daha az yağ içerir ama bir karbonhidrat kaynağıdır. Porsiyona dikkat edildiğinde (8-10 adet) dengeli bir beslenmenin parçası olabilir.
Balkabağı tatlısı sağlıklı mı?
Balkabağı sağlıklıdır; tatlının sağlığı eklenen şekere bağlıdır. Şekeri azaltıp tarçın ve cevizle zenginleştirmek iyi bir çözümdür.
Nar suyu mu, nar mı?
Narın kendisi. Tanelerini yemek, lifini de almanızı sağlar; nar suyu daha çok şeker yükü taşır.
Kış öncesi bağışıklık için ne yemeliyim?
Tek bir sihirli besin yok. Çeşitli sebze ve meyveler, yeterli protein, düzenli uyku ve hareket; bağışıklık sisteminin normal işleyişini destekleyen temel unsurlardır.
Özetle
Sonbahar, tabağınızı çeşitlendirmek için en cömert mevsimlerden biri. Balkabağı, pırasa, lahana, ayva, nar ve kestane; hem lezzetli hem besleyici hem de ekonomik. Mevsimin ürünlerini tabağınızın merkezine koyduğunuzda, sağlıklı beslenme bir zorunluluk olmaktan çıkıp keyfe dönüşüyor.
Mevsime uygun bir beslenme planı
Mevsim değiştikçe tabağımız da değişmeli. Diyetisyen Ece Sarı Aksoy ve BEFORM ekibi, mevsim ürünleriyle kurulmuş, damak tadınıza uygun bir beslenme planı hazırlıyor.
BEFORM Asistan Hattı — bir mesaj kadar yakınınızda.
Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır ve tıbbi tavsiye ya da kişiye özel diyet programı yerine geçmez. Kronik bir rahatsızlığınız veya kullandığınız ilaçlar varsa beslenme düzeninizi değiştirmeden önce hekiminize ve diyetisyeninize danışın.
